Drie internet artikelen Rouwen Tijdens Corona

In drie internet artikelen reflecteert psycholoog Ronald Geelen op wat er is gebeurd rondom sterven en rouwen tijdens de coronapandemie.

In ‘Klappen voor onze zorghelden’ gaat hij in op de beperkte houdbaarheid van de waardering voor de zorg. ‘Zo spraken we in het voorjaar van 2020 nog van onze helden in de zorg en volgde letterlijk het publieke applaus. Bij de tweede en volgende golf ebde die waardering weg. Beperkte houdbaarheid was er ook voor quarantaine regels, de bezoekmogelijkheden voor verwanten, het in acht nemen van leefregels en grenzen bij het afscheid nemen, reactie vanuit de eigen pijn en het gemis om persoonlijk afscheid te kunnen nemen.’

In het tweede artikel ‘De les van corona’ bespreekt Geelen aan de hand van het Mattheus effect (mensen met meer mogelijkheden krijgen meer kansen krijgen en nemen die ook) en benadrukt dat ‘de werkelijkheid soms simpelweg onevenwichtig en onrechtvaardig is. In tijden van corona, druk op de zorg voor de meest kwetsbaren en hun verwanten komen onevenredigheden in waardering, zowel in beleving als randvoorwaarden, scherp aan het licht. Relevant is dat we ons daarbij vaak geen vragen stellen, dit als een vanzelfsprekend gegeven ervaren. Het bewust raken van die ongerijmdheden is stap één. Daarna kunnen we ons inspannen er wat aan te doen en ervoor te compenseren. Op de werkvloer, in de organisatie, bij de zorgverzekeraar, in de politiek; ieder heeft daarin een eigen plicht. Wanneer beginnen we?’.

In ’Corona en rouw’ bespreekt Geelen wat de corona beperkingen betekenden voor de praktijk rondom het sterven en rouw. ‘Een belangrijke rode draad is het gemis van het niet lijfelijk bij je naaste kunnen zijn in de laatste dagen. Extra belastend blijkt de wetenschap dat je naaste in eenzaamheid is overleden, vanwege het niet mogelijk zijn van bezoek. Of vanwege het zelf niet op bezoek durven gaan, uit angst om besmet te raken.’ En dan is het ‘Complicerend voor de rouw is de steeds terugkomende gedachte dat je je naaste in wellicht de moeilijkste levensfase in de steek hebt gelaten. Dat je het laatste niet meer hebt kunnen zeggen.’

Meer verhalen

Verhalen Door corona meer rouwstoornissen

Mensen die dierbaren verloren aan corona kampen met meer rouwstoornissen dan normaal, constateert hoogleraar Geert Smid in de Volkskrant. Lees hier het artikel   

Bekijk
Verhalen Verdriet is levends

Wat betekent rouwen, als je als jonge twintiger ineens wees wordt? Journalist en schrijver Gijs van der Sanden schreef daarover het boek De dingen die je vergeet. "Verdriet verandert. Ik ben verdriet gaan zien als iets levends, iets waar je aandacht aan moet geven." Luister hier   

Bekijk
Verhalen Gesprekskaartjes over dood, gemis en verder leven

De nieuwe EO gesprekskaartjes kunnen je helpen om samen het gesprek aan te gaan over verlies, en herinneringen en gevoelens een plaats te geven. Juist in tijdens (en na) corona. De makers hopen dat de kaartjes bijdragen aan mooie gesprekken met mensen om ons heen die ons dierbaar zijn. Ook over onderwerpen die soms lastig zijn. ‘Want juist die kleine gebaren: een glimlach, een vraag, een helpende hand, zorgen ervoor...

Bekijk
Verhalen Monuta tips over corona uitvaarten

Wat kunnen we wél doen? In deze blog van Monuta krijg je allerlei tips over wat je nog wel kunt doen om je afscheid en rouw vorm te geven terwijl de Corona-maatregelen van kracht zijn. Bekijk de blog hier. 

Bekijk
Verhalen Free Learning 'Omgaan met het overlijden van een client'

Nieuwe Free Learning over het als zorgverlener omgaan met de dood van een client. Als zorgverlener sta je dagelijks dicht bij het leven, maar ook bij de dood. Dat kan heftig zijn, soms zelfs ontwrichtend, maar ook heel verrijkend. Hoe ga je om met een ‘moeilijke dood’ van een cliënt? Hoe verweef je het overlijden van een cliënt in je leven? Van een cliënt waar je misschien ‘iets mee had’,...

Bekijk
Verhalen Zes coronamonumenten onthuld in gemeente Kampen

Op zes begraafplaatsen in de gemeente Kampen zijn vanmorgen coronamonumenten onthuld. De gemeente hoopt dat de gedenkplek een plaats van steun mag zijn waar mensen kunnen gedenken en herdenken. Trijntje Sleurink ervaart nog regelmatig de gevolgen van de periode dat ze haar man moest loslaten. "Ik heb hem gelukkig nog wel via de telefoon kunnen spreken destijds, maar ik durfde niet meer bij hem op de kamer te komen toen...

Bekijk
Verhalen Breng terminale corona zorg in beeld

Mooi online artikel uit Zorg en Welzijn waarin gepleit wordt om de terminale Coronazorg van een dierbare heel concreet met foto’s in beeld te brengen, als belangrijk onderdeel van het rouwproces. Hoe kunnen foto’s van je dierbare, liggend in een ziekenhuisbed aan slangen en monitoren, de gedachten aan de overledene verrijken? Belangrijk is, zegt docent Sociaal Werk en rouwtherapeut Herman de Mönnink, ‘dat mensen na het overlijden niet blijven zitten...

Bekijk
Verhalen Verbondenheidsritueel bij corona uitvaart

Mooi artikel uit Trouw over rouwen in Corona tijd. Katrien Vermeulen (46) verliest haar broer en ze vertelt dat bij de uitvaart een soort verbondenheidsritueel werd uitgevoerd. ‘Ze vormden een hartje met hun handen, of sloegen de armen om zichzelf heen. Dat was mooi en ontroerend.’ Bekijk artikel

Bekijk

Rouwen Tijdens Corona is een not-for-profit initiatief, mogelijk gemaakt door ZonMw (als onderdeel van het programma 'Palliantie. Meer dan zorg’) en uitgevoerd door LOCOmotion, Nachtzon Media B.V., prof. dr. Saskia Teunissen (Expertisecentrum Palliatieve Zorg, UMC Utrecht), Ronald Geelen en Uil Uitvaartverzorging.